Σύνδεση μέσω Ιδρυματικού Λογαριασμούκαι τεχνικές αναζήτησης στις βάσεις τωνTaylor & Francis, Science Direct και Emerald Insight

Ένας σύντομος οδηγός τριών βίντεο για την σύνδεση στις συγκεκριμένες βάσεις μέσω του Ιδρυματικού Λογαριασμού. Επιπλέον, μερικές βασικές τεχνικές αναζήτησης στο Google Scholar που μπορούν εν μέρει να εφαρμοσθούν και στις συγκεκριμένες βάσεις.

Ιδρυματική Σύνδεση

Αρχικά συνδεόμαστε στην ηλεκτρονική βάση πλήρους κειμένου των Taylor & Francis Online (tandfonline.com). Για την συγκεκριμένη βάση πηγαίνουμε αρχικά στο "Log In" σύνδεσμο. Από τις επιλογές επιλέγουμε το σύστημα "Shibboleth", περιμένουμε να φορτώσει και έπειτα από το πλαίσιο "Filter by Region" επιλέγουμε το "Hellenic Academic Libraries Link (Heal-link)". Από την πλέον περιορισμένη λίστα επιλέγουμε για παράδειγμα το "Technological Educational Institute of Kavala", το οποίο μας κατευθύνει στην ιδρυματική ιστοσελίδα όπου πρέπει να συνδεθούμε με τα ιδρυματικά μας στοιχεία. Μετά την ανακατεύθυνση που ακολουθεί, και εφόσον εμφανίζεται κάπου το αναγνωριστικό του ιδρύματος ή της Heal-link, μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε την βάση.

Η λογική είναι η ίδια και στην βάση του Science Direct (sciencedirect.com), ωστόσο από εκεί  πηγαίνουμε στο "Sign In" και επιλέγουμε τον σύνδεσμο "Other Institution". Αναγνωρίζουμε από την λίστα το ελλαδικό αντικείμενο, στην προκείμενη περίπτωση το "GRNET AAI Federation" και εντοπίζουμε από την λίστα πιο κάτω το ίδρυμα μας. Για παράδειγμα εδώ: "Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης". Ανακατευθυνόμαστε πάλι στην ιδρυματική σελίδα. Όπως στο συγκεκριμένο βίντεο, εφόσον έχουμε ήδη συνδεθεί (και δεδομένου ότι δεν έχουν λήξει τα αναγνωριστικά cookies) δεν χρειάζεται να εισάγουμε ξανά τα στοιχεία μας.

Στην βάση Emerald Insight (emeraldinsight.com) πηγαίνουμε στον σύνδεσμο "Log In" και από εκεί επιλέγουμε το "Shibboleth" και από την λίστα της επόμενης σελίδας "Hellenic Academic Libraries" και π.χ. "Technological Educational Institute of Kavala".

Τεχνικές Αναζήτησης 

Το υλικό και των τριών βάσεων πλήρους κειμένου, καθώς και πολλών άλλων, είναι προσιτό από τον Μελετητή της Google (scholar.google.com). Αρκετά από αυτά ενδεχομένως να είναι προσιτά και χωρίς ιδρυματική σύνδεση, και η δυνατότητα συγκεντρωμένων αποτελεσμάτων, καθώς και η δυνατότητα αποθήκευσης τους καθιστά την έρευνα πολύ ευκολότερη. Ωστόσο, ο Μελετητής ως μηχανή αναζήτησης υστερεί σε αρκετούς τρόπους όσον αφορά το πως μπορεί να γίνει η αναζήτηση και σε τι είδους πεδία. Συγκεκριμένες οδηγίες για την κάθε βάση δίνονται και στις ιστοσελίδες τους: Taylor & Francis, Science Direct, Emerald Insight. Δεν λειτουργούν όλες οι βάσεις με τους ίδιους τρόπους, αν και πολλά στοιχεία είναι κοινά.

Σημαντική διευκόλυνση στις αναζητήσεις είναι οι συντελεστές Boolean "AND", "OR" και "NOT" (γράφονται μόνο στα αγγλικά και αποκλειστικά κεφαλαία αλλιώς αγνοούνται) οι οποίοι έχουν εφαρμογή σε όλες τις μηχανές αναζήτησης. Σε όλες τις μηχανές αναζήτησης οι όροι που διαχωρίζονται με κενό υπολογίζονται ως έχοντες το "AND" ανάμεσα τους. Στο παράδειγμα από κάτω γίνεται η εξής αναζήτηση:

 Ο Μελετητής θα επιστρέψει αποτελέσματα που περιέχουν είτε την φράση "digital repositories" είτε την φράση "electronic repositories". Αναζήτηση με φράση γίνεται σηματοδοτώντας την αρχή και το τέλος της φράσης με εισαγωγικά ("), οπότε η μηχανή αναζήτησης ψάχνει ακριβώς το κείμενο που είναι ανάμεσα τους. Τα εισαγωγικά μπορούν να χρησιμοποιηθούν και στις τρεις βάσεις.

Ο Μελετητής δίνει μεταξύ άλλων και την δυνατότητα αναζήτησης βάσει συγγραφέα, βάζοντας τον όρο αμέσως μετά την πρόθεση "author:". Με την χρήση εισαγωγικών μπορεί να γίνει ακριβέστερη αναζήτηση και η συγκεκριμένη μηχανή αναζήτησης αναγνωρίζει τα αρχικά των ονομάτων. Όπως και στο παράδειγμα ενδέχεται ο Μελετητής να έχει προφίλ δημοσιεύσεων για τον συγγραφέα, οπότε είναι δυνατό να προβληθούν οι δημοσιεύσεις του σε χρονολογική σειρά.

 Άλλη μια πρόθεση μπορεί να είναι το "intitle:" όπου περιορίζεται η αναζήτηση στους τίτλους των ιστοσελίδων. Συχνά ο τίτλος του περιοδικού και του άρθρου βρίσκονται και στον τίτλο της ιστοσελίδας όπου βρίσκονται, αλλά αυτό δεν είναι πάντα δεδομένο. Παρόμοια πρόθεση είναι το "inurl:" όπου περιορίζεται η αναζήτηση στις διευθύνσεις URL των ιστότοπων. Υπάρχει επίσης η πρόθεση "site:" όπου μπορεί να περιοριστεί η αναζήτηση σε συγκεκριμένα domains όπως για παράδειγμα το Google Books (με αναζήτηση για "site:books.google.com"), στο πανεπιστημιακό αποθετήριο Λύκηθος του Πανεπιστημίου Κύπρου (με αναζήτηση για "site:lekythos.library.ucy.ac.cy") ή τις ελληνόγλωσσες ψηφιακές περιοδικές εκδόσεις του ΕΚΤ (με αναζήτηση για "site:ejournals.epublishing.ekt.gr").

Για αναζήτηση σε όλες τις ελληνόγλωσσες εκδόσεις του ΕΚΤ από την ιστοσελίδα του, εδώ. Για την λίστα με το ψηφιακό του περιεχόμενο και άλλες υπηρεσίες του ΕΚΤ, εδώ.

Σημειώνεται πως τα αποτελέσματα της κάθε μηχανής διαφέρουν, οπότε είναι σημαντικό το που επιλέγεται να αναζητηθεί τι. Επιπλέον τα αλγοριθμικά κριτήρια της κάθε μηχανής δεν είναι πάντα διαφανή. Ως παράδειγμα, μια αναζήτηση για τον όρο "εκφοβισμός" στο ελληνόγλωσσο υλικό του ΕΚΤ από τον ιστότοπο του επιφέρει ανάκτηση 17 στοιχείων (για άρθρα περιοδικών). Η ίδια αναζήτηση από την μηχανή του Μελετητή επιφέρει 14 αποτελέσματα και με διαφορετική σειρά εμφάνισης. Παρόμοιες διαφορές ισχύουν φυσικά και για τις βάσεις αλλά και κάθε αποθετήριο. Εκτός αυτού ο Μελετητής πραγματοποιεί αναζήτηση σε βάσεις και ιστότοπους με τους οποίους συνεργάζεται ή παρέχουν πρόσβαση, πολλές φορές ακόμη και από μη επιστημονικούς ή επίσημους. Για παράδειγμα δεν πραγματοποιεί αναζήτηση σε όλα τα ψηφιακά αποθετήρια του ΕΚΤ, αλλά στο Εθνικό Αρχείο Διδακτορικών Διατριβών έχει πρόσβαση.

Φίλτρα Αναζήτησης

Ανάλογα με τις πρακτικές της κάθε βάσης πλήρους κειμένου είναι δυνατό το "φιλτράρισμα" των αποτελεσμάτων, κάτι που μπορεί να μειώσει δραστικά και προς όφελος του ερευνητή τα ανακτηθέντα αποτελέσματα της αναζήτησης.

Φίλτρα στην Taylor & Francis

Αρχικά, δίνεται η δυνατότητα να εξαιρεθεί από τα αποτελέσματα της αναζήτησης περιεχόμενο στο οποίο δεν έχουμε πρόσβαση. Έπειτα είναι δυνατός ο περιορισμός των αποτελεσμάτων σε συγκεκριμένα περιοδικά (ή βιβλία και έργα αναφοράς) αλλά και σε χρονική βάση.

Φίλτρα στην Science Direct

Φίλτρα στην Emerald Insight

Στο περιβάλλον προχωρημένης αναζήτησης (Advanced Search) των βάσεων Science Direct και Emerald Insight δίνονται επιλογές για εισαγωγή όρων/φράσεων σε πολλά πεδία και φίλτρα. Συνηθισμένα πεδία για τον περιορισμό των αποτελεσμάτων είναι η αναζήτηση στην Επιτομή/Σύνοψη (Abstract), στον Τίτλο, τις Λέξεις-Κλειδιά. Η Emerald Insight συγκεκριμένα μπορεί να φιλτράρει τα αποτελέσματα για άρθρα με Μελέτες Περίπτωσης (Case Studies) ενώ η Science Direct περιλαμβάνει περιορισμό ανά κλάδο αλλά και στα βιβλία (όπου θα δίνεται πρόσβαση σε συγκεκριμένα κεφάλαια ή λήμματα) ή στα περιοδικά που περιέχει.

Προχωρημένη Αναζήτηση στην Science Direct

Προχωρημένη Αναζήτηση στην Emerald Insight

Είναι επίσης δυνατό μετά την ανάγνωση των οδηγών της κάθε βάσης να πραγματοποιούνται προχωρημένες αναζητήσεις απευθείας, όπως στο παρακάτω παράδειγμα. Στην Taylor & Francis μπορεί να χρησιμοποιηθεί η πρόθεση "abstract:" και "title:" για αναζητήσεις στην Επιτομή/Σύνοψη και τον Τίτλο αντίστοιχα. Και στις τρεις βάσεις μετά από κάθε αναζήτηση, δίπλα στα αποτελέσματα παρατίθεται η φόρμουλα της αναζήτησης.

 

Αποτελέσματα Μελετητή

Κάτω από το κάθε στοιχείο της σελίδας των αποτελεσμάτων περιλαμβάνονται επιλογές.

• Όλες οι Ν εκδοχές: ανοίγει σελίδα με διαφορετικές εκδοχές και σημεία πρόσβασης του αντικειμένου. Είναι δυνατό να εμφανίσει επιλογές πρόσβασης που δεν εμφανίζονται αρχικά ή εναλλακτικούς συνδέσμους σε περίπτωση που ο αρχικός δεν λειτουργεί.
• Εισαγωγή στο Refman: εφόσον υπάρχει κάποιο πρόγραμμα διαχείρισης βιβλιογραφικών αναφορών όπως το Zotero (το οποίο διατίθεται δωρεάν και ως πρόσθετο του Firefox ή αυτόνομο πρόγραμμα), το Refman ή κάποιο άλλο, γίνεται λήψη των στοιχείων ώστε να αυτοματοποιείται η σύνταξη βιβλιογραφίας και οργάνωσης των άρθρων.
• Παράθεση: το ίδιο, με περισσότερες επιλογές.
• Αποθήκευση: εφόσον υπάρχει λογαριασμός Google ο μελετητής μπορεί να θυμάται τα αντικείμενα της επιλογής μας.
• Προσωρινά Αποθηκευμένη: ενδέχεται η Google να έχει κρατήσει την σελίδα προέλευσης του αντικειμένου σε μορφή back-up.

 Επιπλέον, όχι σε όλα τα άρθρα, ο Μελετητής παρέχει τις επιλογές προβολής των άρθρων στα οποία γίνεται χρήση του αντικειμένου (δηλαδή ως πηγή έχει παρατεθεί και υπάρχει στην βιβλιογραφία του) με το "Γίνεται αναφορά σε Ν", ενώ με την επιλογή "Σχετικά άρθρα" θα εμφανίσει 100 αποτελέσματα που αναγνωρίζει πως έχουν θεματική ομοιότητα. Και οι δυο επιλογές μπορούν να οδηγήσουν σε περισσότερα αποτελέσματα που ίσως δεν θα ανακτούνταν με τις αναζητήσεις του ερευνητή.